Ngoài ra, việc lựa chọn kháng sinh điều trị Mycoplasma spp. cần dựa trên kết quả MIC, nhằm đảm bảo hiệu quả điều trị và hạn chế nguy cơ kháng thuốc kháng sinh.

2. MIC của một số kháng sinh thường sử dụng

Để đánh giá mức độ nhạy cảm phương pháp thường được sử dụng là kiểm tra MIC và so sánh với các điểm gãy (breakpoint) do CLSI (Viện Tiêu chuẩn Lâm sàng và Xét nghiệm) công bố và cập nhật định kỳ. Mỗi chủng vi khuẩn được phân loại thành ba mức độ như sau:

• Nhạy cảm (S-Sensitive)
• Trung gian (I-Intermediate)
• Đề kháng (R-Resistant)

Cụ thể, vi khuẩn được xem là nhạy cảm với một loại thuốc kháng sinh khi giá trị MIC của nó thấp hơn so với điểm gãy. Mức trung gian được xác định khi nồng độ ức chế tối thiểu của kháng sinh đối với vi khuẩn đó tương đương hoặc bằng điểm gãy. Trong trường hợp MIC cao hơn so với điểm gãy, vi khuẩn được đánh giá là đề kháng với kháng sinh.

Bên cạnh đó, các chỉ số như MIC50 và MIC90, cũng thường được sử dụng để đánh giá mức độ nhạy cảm của kháng sinh đối với số lượng lớn vi khuẩn. Trong đó, MIC50 là nồng độ kháng sinh cần thiết để ức chế 50% số vi khuẩn khảo sát, MIC là nồng độ cần để ức chế 90% tổng số chủng khảo sát. Các chỉ số này là cơ sở để giúp người chăn nuôi lựa chọn kháng sinh và xác định liều dùng phù hợp để điều trị bệnh cho vật nuôi.

a) Mycoplasma hyorhinis

Mycoplasma hyorhinis (MH) thường trực ở đường hô hấp trên của heo, khi gặp các vấn đề như:

• Stress
• Môi trường chăn nuôi không đảm bảo

>> Hệ miễn dịch suy giảm sẽ tăng sinh và gây bệnh MH -> Có khả năng xâm nhập vào máu -> Gây viêm màng phổi, viêm đa màng, viêm đa khớp và có thể gây viêm não ở heo với các triệu chứng thần kinh ở heo sau cai sữa.

Kết quả khảo sát, trong năm 2024 về mức độ đề kháng của Mycoplasma hyohrinis với một số loại kháng sinh phổ biến được thể hiện trong dưới đây: (mang tính chất tham khảo, tại một số trang trại)

Bảng 1. Kết quả MIC 50 và MIC 90 của Mycoplasma hyopneumoniae tại châu Âu năm 2018 (N=44)

  Initial (Ban đầu): Là nồng độ ức chế tối thiểu khi vi khuẩn vừa bắt đầu bị kìm hãm, chưa có sự thay đổi màu sắc rõ rệt của môi trường nuôi cấy.

  Final (Cuối cùng): Là nồng độ ức chế khi kết thúc thời gian nuôi cấy (thường dài ngày đối với Mycoplasma).

Nhóm Hiệu quả Nhất (MIC cực thấp):

  Valnemulin (<0.039): Đứng đầu về hiệu quả, gần như không đổi giữa ban đầu và cuối cùng.

  Tiamulin (0.156): Hiệu quả rất cao và ổn định.

  Tylvalosin (<0.25): Đây là Macrolide thế hệ mới tốt nhất trong bảng này.

Nhóm Hiệu quả Trung bình:

  Doxycycline (2.5): Vẫn dùng tốt nhưng cần lưu ý liều lượng.

  Tulathromycin (4.0): Hiệu quả ổn định cho đường tiêm.

  Florfenicol (4.0): Mức độ nhạy cảm trung bình.

Nhóm Bị Kháng hoặc Hiệu quả Thấp:

  Oxytetracycline (16): Chỉ số Final vọt lên rất cao so với Initial (0.312 -> 16), cho thấy khả năng vi khuẩn "vượt rào" rất mạnh.

  Tilmicosin (16): Hiệu quả đã giảm đáng kể.

Đánh giá sự biến động (Range)

Cột Range Final cho thấy sự phân hóa của các chủng vi khuẩn:

• Các thuốc như Tilmicosin, Gamithromycin, Tulathromycin có dải Range kéo dài đến >64.
• Điều này nghĩa là: Dù chỉ số trung bình (MIC90) có vẻ thấp, nhưng thực tế đã có một số chủng vi khuẩn ngoài thực địa kháng thuốc hoàn toàn (>64).

Biện pháp  tối ưu nhất, vẫn là chủng động tiêm phòng vắc xin:

Tiến Thắng xin giới thiệu Nisseiken MPS Inactivated Vaccine: